Wat is een moat?

Moat is het Engelse woord voor slotgracht. Maar wat heeft een slotgracht met beleggen te maken? Nou, veel meer dan je misschien zou denken. Kastelen hadden vroeger grachten om het te beschermen tegen potentiële indringers. Vergelijk een bedrijf eens met een kasteel. Je wil dan dat er een zo diep mogelijke gracht omheen zit, het liefst nog met haaien en krokodillen erin. Welke figuurlijke slotgrachten, of moats, een bedrijf kan hebben en hoe je deze vindt, lees je hier.

In de beleggingswereld noemen we een moat of een slotgracht ook wel een competitief voordeel. Een competitief voordeel is iets dat het bedrijf beter maakt dan andere bedrijven in dezelfde branche. Het is iets waarin het bedrijf uitblinkt en wat het onderscheidt van zijn concurrenten. Hierdoor wordt het moeilijker voor concurrenten om het bedrijf aan te vallen.

Hier zijn 5 moats waar je naar op zoek kan gaan bij een bedrijf. Heeft een bedrijf er één of meerdere? Dan is de kans dat het een goede lange termijn belegging groter. Hier zijn ze:

1. Hoge wisselkosten

Je wilt niet dat je klanten overstappen naar een ander bedrijf. Het is dus zaak dat je bedrijven selecteert, waarbij het voor klanten veel geld of moeite kost om te switchen. Neem Apple: als je een iPhone hebt, koop je als het tijd is voor een nieuw toestel weer een iPhone. Puur omdat je al iTunes, iCloud, AirPods etc. hebt die er naadloos op aansluiten. Bovendien is je data overzetten super makkelijk. Overstappen naar een ander merk doe je dus gewoon niet, ook al is een ander toestel beter of goedkoper. Je zit helemaal in het Apple ecosysteem. Dit is een ijzersterk voordeel dat een bedrijf beschermt tegen concurrentie.

2. Netwerkeffect

Het netwerkeffect betekent dat de waarde van een product of dienst toeneemt naar mate er meer mensen gebruik van maken. Neem Just Eat Takeaway, het bedrijf van de Thuisbezorgd-app. Hoe meer restaurants zich aansluiten bij de app, hoe aantrekkelijker het voor jou wordt om de app te downloaden, je hebt immers meer keuze. En hoe meer mensen de app op hun telefoon hebben, hoe aantrekkelijker het wordt voor restaurants om zich aan te sluiten, ze bereiken immers meer potentiële klanten. Dit effect blijft maar sterker en sterker worden. Door het netwerkeffect wordt het voor concurrenten erg lastig om een bedrijf aan te vallen.

3. Laagste kosten

Een andere moat die een bedrijf kan hebben is die van de laagste kostprijs. Op het moment dat een bedrijf zijn producten of diensten goedkoper kan produceren, kan het ze ook goedkoper aanbieden aan de klant. Dit is een significant voordeel ten opzichte van de concurrentie. Kijk maar eens naar Ryanair. Zij hebben de organisatie volledig ingericht op efficiëntie, oftewel de stoeltjes zo goedkoop mogelijk maken. Dit heeft als gevolg dat het de tickets ook voor de laagste prijs kan aanbieden. Hierdoor hebben ze een enorm voordeel op andere luchtvaartmaatschappijen. Ga maar na, als jij voor 150,- naar Madrid kan vliegen met Transavia, en voor 80,- met Ryanair. Wat kies je dan? Juist.

4. Sterk merk

Het hebben van een sterk merk is een gigantisch voordeel dat een bedrijf kan hebben vergeleken met de concurrentie. Het is tegelijkertijd ook een wat vagere moat, want wanneer heb je nou écht een sterk merk? Als een merk zo sterk is dat het bedrijf zijn prijzen kan verhogen zonder dat de vraag daalt, spreek je van een sterk merk. Het ultieme voorbeeld is Coca-Cola. Iedereen kent het en ook al zijn er in de supermarkten varianten die soms wel 3x zo goedkoop zijn, gaat toch de voorkeur naar Coca-Cola uit. Ondanks dat men zal claimen dat ze de duurdere variant echt vanwege het kwaliteitsverschil kiezen, zal het waarschijnlijk vooral het merk zijn dat ze trekt. Het is vrijwel onmogelijk om een serieuze concurrent te worden van een sterk merk. Ga maar eens een frisdrank- of fastfoodmerk opzetten dat de concurrentie aankan met Coca-Cola of McDonald’s. Dat wordt hem natuurlijk niet. Een ijzersterke moat dus!

5. Patent

De moats die hiervoor genoemd zijn, maken het moeilijk voor concurrenten om marktaandeel te winnen. Het hebben van een patent maakt dit zelfs onmogelijk. Een patent zorgt ervoor dat een ander bedrijf niet het product mag produceren waar jij een patent op hebt. Je ziet dit veel in de farmaceutische industrie. Een bedrijf ontdekt een medicijn voor een bepaalde ziekte, en vraagt direct een patent aan. Op het moment dat ze die krijgen, kunnen andere bedrijven dit medicijn niet maken. Je hebt dat een monopolie op het produceren en verkopen van dit medicijn. Zolang het patent actief is, hoef je dus niet te vrezen voor concurrentie.

Hoe herken je een moat?

Je weet nu welke moats er zijn, maar hoe herken je die nou? De makkelijkste manier om te ontdekken of een bedrijf een moat heeft, is door jezelf de volgende vraag te stellen: als ik een enorme zak geld krijg, kan ik dan een serieuze concurrent van dit bedrijf oprichten? Is het antwoord ja? Dan heeft het geen moat, je kan marktaandeel afpakken door het gewoon net iets beter of goedkoper te doen. Is het antwoord nee? Dan is de kans groot dat het bedrijf een moat heeft. Waar die moat zit, is aan jou om te ontdekken. Hieronder vind je een voorbeeld van een bedrijf waarop het antwoord op deze vraag ‘ja’ is, en eentje waarop het antwoord ‘nee’ is. Je ziet dat het ontdekken van een moat soms niet lastig hoeft te zijn.

Voorbeeld wel een moat

Stel, je onderzoekt Microsoft. Je stelt jezelf de vraag: heeft dit bedrijf een moat? Kan ik met een gigantische zak geld een concurrent op de markt brengen die een serieus gevaar kan worden voor Microsoft? Je merkt al snel dat het antwoord nee is. Ook al maak je een beter product, dat ook nog eens goedkoper is, win je niet. Je gaat dan kijken waar die moat zit. Hoge wisselkosten is een duidelijke. Bedrijven zitten helemaal in het Microsoft-ecosysteem. Iedereen gebruikt een office-pakket, vergadert in Teams en werkt in de cloudservice Azure. Ook al kan jij een product aanbieden dat 10x beter en goedkoper is, switchen bedrijven niet. Een duidelijke en ijzersterke moat!

Voorbeeld geen moat

Het hebben van een moat is zeldzaam. Het is niet vanzelfsprekend dat een bedrijf er eentje heeft. Kijk bijvoorbeeld naar KLM. Een groot, bekend en machtig bedrijf. Maar heeft het een moat? Als ik je 10 miljard euro geef, lukt het je dan om een concurrent van KLM op te zetten? Waarschijnlijk wel. Je koopt vliegtuigen in, plakt er je logo op, gaat iets onder de prijs zitten en je concurreert serieus met KLM. Ze hebben geen hoge wisselkosten, als een ander vliegticket goedkoper is, boek je daar je vlucht. Een netwerkeffect hebben ze ook niet. Ook de laagste kosten hebben ze niet, anders konden ze die wel doorberekenen. Ze hebben ook niet een dusdanig sterk merk dat ze onaantastbaar zijn. Natuurlijk herken je het en komt het betrouwbaar over, maar de kans is groot dat je net zo graag met Lufthansa, American Airlines of British Airways vliegt.

Moat is niet voor altijd

Dat bedrijven met een moat een grote kans hebben op succes, betekent niet dat ze deze moat voor altijd zullen hebben. Zo kan een patent verlopen, een sterk merk slecht in het nieuws komen of een bedrijf zelfs helemaal gedisrupt worden, zodat er van de sterke competitieve positie niets meer over is. Houd dus altijd in de gaten of de moat die het bedrijf heeft op het moment van kopen, nog steeds actief is na een bepaalde tijd. Het is dus niet een kwestie van achterover leunen als je een moat gevonden hebt.

Kortom

Een moat, of een competitief voordeel werkt als een slotgracht die je kasteel (bedrijf) beschermt tegen indringers (concurrenten). Een moat vergroot de kans dat een investering in het bedrijf een goed rendement oplevert op de lange termijn, maar geeft geen zekerheid. Je herkent een moat door jezelf af te vragen: kan ik met een enorme zak geld een concurrent oprichten van dit bedrijf? Als het antwoord nee is, is de kans aanwezig dat het bedrijf een moat heeft. Het is dan aan jou om uit te zoeken wat die moat is.